Φρίντριχ Βίλχελμ Νίτσε (γερμ. Friedrich Wilhelm Nietzsche) (ελλ. Φρειδερίκος Γουλιέλμος Νίτσε) (Ραίκεν, 15 Οκτωβρίου 1844 – Βαϊμάρη, 25 Αυγούστου 1900) ήταν σημαντικός Γερμανός φιλόσοφος, ποιητής, συνθέτης και φιλόλογος. Έγραψε κριτικά δοκίμια πάνω στη θρησκεία, την ηθική, τον πολιτισμό, τη φιλοσοφία και τις επιστήμες, δείχνοντας ιδιαίτερη κλίση στη χρήση μεταφορών, ειρωνείας και αφορισμών.
Ο Φρίντριχ Νίτσε χρησιμοποίησε τον όρο «άνθρωπος του κοπαδιού» (Herdentier) για να περιγράψει το άτομο που στερείται προσωπικής κρίσης και ακολουθεί τυφλά τις μάζες.
Ο άνθρωπος αυτός συνήθως φοβάται να ξεχωρίσει από το σύνολο, προτιμά την άνεση της πλειοψηφίας από την ελευθερία, υιοθετεί τυφλά τις αξίες της κοινωνίας και της θρησκείας, αποφεύγει να παίρνει δύσκολες αποφάσεις για τη ζωή του και εχθρεύεται όποιον διαφοροποιείται ή ξεχωρίζει.
Στον αντίποδα στέκεται ο Υπεράνθρωπος (Übermensch) που δημιουργεί τις δικές του αξίες, δεν χρειάζεται την επιδοκιμασία του «κοπαδιού» και βλέπει τις δυσκολίες ως μέσο για εσωτερική ανάπτυξη.
Τόσο ο άνθρωπος του κοπαδιού και όσο και ο Υπεράνθρωπος υποκινούνται από την «Θέληση για Δύναμη», αλλά την εκφράζουν διαφορετικά.
Ο άνθρωπος του κοπαδιού είναι αδύναμος να επιβληθεί στον εαυτό του και αναζητά τη δύναμη ενώνοντας τις δυνάμεις του με τους πολλούς.
Το κοπάδι χρησιμοποιεί τη μαζική του ισχύ για να ισοπεδώσει τους ισχυρούς, ονομάζει την αδυναμία του «καλοσύνη» για να ελέγξει τον φόβο του και η θέλησή του εκφράζεται ως μίσος προς οτιδήποτε ανώτερο.
Το κοπάδι ζητά εξουσία πάνω στους άλλους· ο Υπεράνθρωπος ζητά αυτοκυριαρχία.
Ο άνθρωπος του κοπαδιού αντιδρά στις αξίες των άλλων· ο Υπεράνθρωπος τις δημιουργεί.
Το κοπάδι λέει «όχι» στο διαφορετικό· η γνήσια θέληση για δύναμη λέει «ναι» στη ζωή.
Δυστυχώς η μαζική κουλτούρα ισοπεδώνει τις εξαιρετικές προσωπικότητες και ακόμα δυστυχέστερα η κυριαρχία του κοπαδιού οδηγεί στον μηδενισμό.
Τα πιο αντιπροσωπευτικά του έργα:
*Der Antichrist (Ο Αντίχριστος, 1888). Ανάθεμα κατά του Χριστιανισμού. α) Μετάφρ. Κ.Λ. Μεραναίος, «Μαρή», Αθήνα χ.χ. β) Μετάφρ. Ζήσης Σαρίκας, Θεσσαλονίκη 1986. γ) Μετάφρ. Ελένη Καλκάνη. εκδ. «Δαμιανός», Αθήνα χ.χ. δ) Γιάννης Δρασγάνης (εκδ. «Κάκτος», 1989) ε) Μετάφρ. Βαγγέλης Δουβαλέρης. εκδ. «Ιδεόγραμμα», Αθήνα 2007. στ) Μετάφρ. Βαγγέλης Δουβαλέρης, Επιμελητής: Ήρκος Αποστολίδης εκδ. «Gutenberg», Αθήνα 2014, 2η πλήρως αναθεωρημένη και επαυξημένη έκδοση Αρχειοθετήθηκε 2020-08-03 στο Wayback Machine..
*Götzendämmerung (Το λυκόφως των ειδώλων, 1888). Έχει μεταφραστεί από τους: Μ.Ε. Ανδρουλιδάκη (1962), Ζήση Σαρίκα, χ.χ. (1994;), Ελένη Καλκάνη («Δαμιανός», Αθήνα χ.χ.), Γιάννη Δρασγάνη («Κάκτος», Αθήνα 1989), Ζ. Σαρίκα («Νησίδες», Σκόπελος 2000. «Εκδοτική Θεσσαλονίκης», Θεσσαλονίκη 2006) και Βαγγέλης Δουβαλέρης (Επιμελητής: Ήρκος Αποστολίδη) («Gutenberg», Αθήνα 2016) Αρχειοθετήθηκε 2020-08-14 στο Wayback Machine..
*Also sprach Zarathustra (= «Έτσι μίλησε ο Ζαρατούστρα», 1883-5). Έχει μεταφραστεί από τους: Νίκο Καζαντζάκη («Φέξης», Αθήνα 1965 (1913¹), Λέoντα Κουκούλα (1924), Μενάλκα Μουσαίο (χ.χ.), Εμμ. Ανδρουλιδάκη (Αθ. 1961), Άρη Δικταίο (1958+1980), Δ.Π. Κωστελένο (1983), Γεωργία Αλεξίου-Πρωταίου (χ.χ.) και Ζήση Σαρίκα («Νησίδες», Σκόπελος 1998).
Διαβάστε περισσότερα: εδώ
