Τα Gadgets που σημάδεψαν τον 20ο και 21ο αιώνα

Πόσο συχνά μέσα σε μια μέρα καλούμαστε να δώσουμε λύσεις σε προβλήματα ρουτίνας; Ο καθένας, κοιτώντας στην τσέπη του, μπορεί να βρει δεκάδες gadgets κρυμμένα σε μία συσκευή έτοιμα να βοηθήσουν. Μπορεί εν έτη 2018 το smartphone να έχει επισκιάσει κάθε τμήμα της καθημερινότητάς μας, ωστόσο μέσα στον 20ο και 21ο αιώνα ήρθαν και έφυγαν από το προσκήνιο μικροσυσκευές που έλυσαν τα χέρια των ανθρώπων της εκάστοτε δεκαετίας.

Πριν, όμως, δούμε ποια είναι αυτά, πρέπει να δοθεί ένας άξονας για το τι ορίζει καθένας ως gadget. Η συγκεκριμένη έννοια ποικίλει από άτομο σε άτομο, ανάλογα με την χρήση και την επαφή που έχει με τα gadget. Ως γενική όμως παραδοχή έτσι ονομάζουμε μια κατασκευή, τεχνολογικού περιεχόμενου, με μικρό μέγεθος και ενώ δεν είναι απαραίτητη, τον διευκολύνει ως προς την διεκπεραίωση ορισμένων εργασιών. Έχοντας ξεκάθαρη, λοιπόν, εικόνα για τον «πρωταγωνιστή» του κειμένου αυτού, έχει έρθει η στιγμή να περάσουμε, τηρώντας χρονική προτεραιότητα, στις ίδιες τις συσκευές.

Οι πρώτες προσπάθειες

Αν και αποτελεί χρήσιμο εργαλείο από τον 15ο αιώνα, ο φακός χρειάστηκε 400 χρόνια, για να δώσει εύκολες λύσεις στο ευρύ κοινό. Μόλις το 1900 δημιουργήθηκαν οι πρώτοι φακοί με μπαταρίες ξηρών στοιχείων που διευκόλυναν την μεταφορά τους. Κάτι τέτοιο είχε ως αποτέλεσμα, τόσο για επαγγελματίες (π.χ. αστυνομικούς) αλλά και για τον κάθε πολίτη ξεχωριστά να κάνει την νύχτα μέρα.

Λίγα χρόνια αργότερα, την δεκαετία του ’40, ο κόσμος των μαθηματικών και πιο συγκεκριμένα των αλγεβρικών πράξεων θα αποκτήσει έναν νέο «φίλο». Ο λόγος για την μηχανική αριθμομηχανή που μέχρι σήμερα αποτελεί σύμβουλο μαθητών και όχι μόνο. Αυτή η συσκευή που μέχρι τις αρχές της δεκαετίας είχε την μορφή πινακίου, δίνει πλέον σε ελάχιστο χρόνο την «λύση» που ψάχνεις στο πρόβλημα.

Οπτικοακουστική εμπειρία

Ηδυσκολία στην φωτογραφία δεν ήταν πάντοτε εστιασμένη γύρω από την πόζα και το τοπίο. Παλαιότερα, για να φωτογραφηθεί κάποιος με επιτυχία, βασίζονταν στο τομέα τύχη, καθώς για την εμφάνιση της φωτογραφίας απαιτούνταν αρκετές μέρες. Το 1943 όμως ο E. Land, μετά το παράξενο, για την εποχή, αίτημα της κόρης του για άμεση εμφάνιση φωτογραφιών, συλλαμβάνει την ιδέα που θα τον έκανε γνωστό έως σήμερα. Ένα χρόνο αργότερα δημιουργήθηκε η πρώτη Polaroid camera με άμεση εμφάνιση (εντός λεπτού) της φωτογραφίας μετά την λήψη της. Η απήχησή της ήταν τεράστια και η ιστορία της συνεχίζει μέχρι και σήμερα με vintage χαρακτήρα σε πολλά καταστήματα και ως σύμβολο για μία από τις πιο δημοφιλείς εφαρμογές (social media) στον κόσμο.

Ηεφεύρεση του τρανζίστορ μέσα στην δεκαετία του ’50 δημιούργησε την βάση για την ανάπτυξη – εξέλιξη και σμίκρυνση – διαφόρων τεχνολογικών συσκευών σε όλο τον κόσμο όπως το σύγχρονο ραδιόφωνο. Το φορητό ραδιόφωνο αποτέλεσε σύμβολο εξέλιξης και λόγω του μικρού μεγέθους του, σε σχέση με τον προκάτοχό του, μπορούσε πλέον να συντροφεύει τους λάτρεις των ερτζιανών σε κάθε τους μετακίνηση.

Ηανάπτυξη στο κομμάτι της ακουστικής ψυχαγωγίας δεν έμεινε μόνο στο φορητό ραδιόφωνο. Η επιθυμία των καταναλωτών στράφηκε στην μουσική κατ’αποκλειστικότητα. Έτσι, το 1960 η μουσική πέρασε σε νέο επίπεδο με την χρήση του πρώτου κασετόφωνου με την αναπαραγωγή μουσικής μέσα από τις κασέτες (μέσο αποθήκευσης ήχου). Την μεγαλύτερη εμπορική επιτυχία σε αυτόν τον χώρο της εταιρίας PHILIPS ήρθε να ανατρέψει η SONY inc. με την δική της επαναστατική συσκευή. Πρόκειται για το θρυλικό Walkman, τo φορητό αυτό κασετόφωνο που έγινε μέσα σε λίγα χρόνια παγκόσμια μόδα . Η επιτυχία του κράτησε για πάνω από 20 χρόνια με μικροαλλαγές (π.χ. αντικατάσταση κασετών με cd), έως το κοντινό 2000, όπου το διαδέχθηκε το πιο σύγχρονο και εξελιγμένο mp3.

Screen-Based Gadgets

Όταν κάποιος ακούει την λέξη «οθόνη» αμέσως στο μυαλό του σχηματίζεται η εικόνα της οθόνης αφής. Η ίδια λέξη, όμως, είχε εντελώς άλλο νόημα πριν 40 χρόνια. Στα μέσα της δεκαετίας του ‘80 και ενώ μόλις είχε ξεκινήσει η παραγωγή οθονών αφής κυκλοφόρησε η πρώτη μηχανογραφημένη συσκευή GPS για αμάξι, ταράζοντας τα νερά αυτής της βιομηχανίας. Το Etak navigator, χρησιμοποιώντας τεχνολογία που φάνταζε «μπροστά από την εποχή του» άνοιξε τον δρόμο για ασφαλέστερη πλοήγηση. Συνδυάζοντας αισθητήρες και ηλεκτρονική πυξίδα άφησε εποχή και επικράτησε απέναντι στον ανταγωνισμό για πάνω από δέκα χρόνια.

Η εικόνα καλυτέρευε με το πέρασμα του χρόνου και η τεχνολογία ευνοούσε την κατηγορία της ψυχαγωγίας αυτή την φορά. Όνειρο για πολλά παιδιά παρέμενε η ιδέα για μια φορητή παιχνιδοκονσόλα, που θα γέμιζε τον ελεύθερό τους χρόνο μεταξύ των μετακινήσεων. Το όνειρο αυτό πήρε σάρκα και οστά, το 1990 με την κυκλοφορία της παιχνιδομηχανής GAME BOY, πρόγονο του σημερινού Nintendo. H ομότιτλη εταιρία (Nintendo) μαζί με την κυκλοφορία του game boy παρείχε και το αξέχαστο παιχνίδι tetris.

Όσο πιο κοντά ερχόμαστε στην εποχή του smartphone, τόσο πιο έντονες είναι οι προσπάθειες για την δημιουργία μίας παρόμοιας συσκευής. Μια από τις πιο αξιόλογες προσπάθειες σημειώθηκε το 1996 με τα PDA (Personal Digital Assistance). Αυτοί οι υπολογιστές παλάμης ενσωμάτωναν διαχείριση ψηφιακών αρχείων, πολυμέσα, παιχνίδια κ.ά. Πολλές από αυτές τις συσκευές συνοδεύονταν λόγω της οθόνης αφής, με ένα στυλό (stylus) για ευκολότερη πλοήγηση.

Οι σύγχρονοι τρόποι διασκέδασης

Με την αλλαγή του millennium, οι μέχρι τότε συνήθειες τέθηκαν σε νέες βάσεις. Η πιο βασική συνήθεια που άλλαξε ήταν ο τρόπος που διασκεδάζει κανείς. Στα μέσα του 2006 και λόγω της τάσης των ανθρώπων για απαθανάτιση στιγμών και τοπίων, έκαναν την εμφάνισή τους δυο ιδιαίτερα gadget. Οι Action Cameras, και κυρίως οι κάμερες τύπου Go Pro, απευθυνόμενες στους λάτρεις των σπορ, καθώς επέτρεπαν την άμεση καταγραφή των επιδόσεων και των χόμπι τους, κατέκλυσαν τα ράφια των καταστημάτων λίγο πριν το 2007.

Μια τέτοια κάμερα, όμως, χρειάζεται και το μεταφορικό της μέσο. Πέρα από το ανθρώπινο χέρι, τα φτερά στις κάμερες αυτές έδωσε η νέα μόδα της εποχής τα (μη στρατιωτικά) drones. Τα πρώτα drones που προορίζονταν για μη στρατιωτική χρήση έφτασαν στα χέρια των καταναλωτών από την κινεζική DJI λίγο μετά το 2015 και έδιναν την ευκαιρία στον αγοραστή να ζήσει την εμπειρία πτήσης, βγάζοντας φωτογραφίες και βίντεο από το εκάστοτε επιθυμητό ύψος.

Για όσους είναι αρκετά δραστήριοι και η καθημερινότητά τους περιστρέφεται γύρω από την άσκηση, η ύπαρξη ενός προπονητή που θα τους ακολουθεί συνεχώς καταγράφοντας τα πάντα φαντάζει απαραίτητη. Αυτό το κενό δεν άργησε να καλυφθεί και το 2013 κυκλοφορήσαν οι προπονητές καρπού, τα fit band. Σε μορφή smartwatch τα fit band λειτουργούν ως βηματομετρητής, μετρητής καρδιακών παλμών, σύμβουλος ύπνου κ.ά. Το gadget αυτό σήμερα αποτελεί βασικό εξοπλισμό για κάθε σύγχρονο άνθρωπο.

Θα ήταν μεγάλη παράλειψη αυτή η ενότητα να κλείσει με κάτι άλλο εκτός από την επαυξημένη πραγματικότητα. Οι συσκευές VR (Virtual Reality) με πιο γνωστή την συσκευή Oculus Rift, από το 2015 μέχρι και σήμερα έχουν αγαπηθεί από όλους και ιδιαίτερα από την κοινότητα των gamers. Το gadget αυτό, προσφέροντας την δυνατότητα να βρεθεί κάποιος σε έναν άλλο κόσμο, είτε μέσω των υπολογιστών, είτε μέσα από τις πλατφόρμες της Sony, βρήκε τον δρόμο προς τα σπίτια μας και φαίνεται πως ήρθε, για να μείνει.

Πηγές:

Βιβλιογραφία:

David C. Mowery, Nathan Rosenberg. C (1998), «Paths of innovation: technological change in 20th-century America», Cambridge University Press.

Cardwell, D. S. L. , C (2000) (Donald Stephen Lowell), «Ιστορία της τεχνολογίας» Αθήνα : Μεταίχμιο

O’Donnell, James Joseph, (1998), «Avatars of the word: from papyrus to cyberspace» Cambridge, Mass.: Harvard University Press, 1998

Δικτυογραφία:

www.britannica.com/technology/PDA www.americanhistory.si.edu/collections/search/object/nmah_1253117 www.theguardian.com/books/2016/may/04/pinpoint-how-gps-is-changing-our-world-greg-milner-review www.history.com/this-day-in-history/the-first-sony-walkman-goes-on-sale www.polaroid.com/history www.wareable.com/fitness-trackers/the-origins-of-the-fitness-tracker-1234 www.smithsonianmag.com/innovation/how-palmer-luckey-created-oculus-rift-180953049/ www.goldmansachs.com/insights/technology-driving-innovation/drones www.forbes.com/sites/ryanmac/2013/03/04/gopro-evolution-from-35mm-film-to-americas-fastest-growing-camera-company/#7c50f26d6406

Ανδρέας Στεργιούλας

Γεια σε όλους . Είμαι φοιτητής κοινωνιολογίας και στον ελεύθερο χρόνο μου ασχολούμαι με την τεχνολογία και οτιδήποτε την περιέχει. Οι συσκευές (από κινητά μέχρι κονσόλες και υπολογιστές) είναι η αδυναμία μου . Ότι έχει οθόνη και κουμπιά σίγουρα με έχει κερδίσει εκ των προτέρων ως φίλο του και σύντομα ελπίζω και εσάς!